Có những khoảng thời gian trôi qua mà ta chẳng nhớ nổi mình đã làm gì. Nhưng cũng có những khoảng thời gian ngắn đến mức tưởng như chớp mắt, vậy mà khi bước ra, ta thấy mình đã là một con người khác. Bốn ngày ở khoá IPS cùng thầy Phạm Thành Long là khoảng thời gian thứ hai ấy trong cuộc đời tôi.
Tôi ngồi viết những dòng này khi lửa trong lồng ngực vẫn còn nóng. Tôi sợ nếu để lâu, cảm xúc sẽ nguội, và tôi sẽ đánh mất cái khoảnh khắc quý giá khi một người vừa được khai mở. Nên tôi viết — không phải để khoe mình đã học được gì, mà để nói một lời cảm ơn cho tử tế, đủ sâu, xứng đáng với những gì tôi đã nhận.
Tôi đến với hai bàn tay đầy hoài nghi
Thú thật, trước khi bước vào phòng học, tôi không phải là một học viên “ngoan”. Tôi đã đọc nhiều sách, nghe nhiều khoá, xem không biết bao nhiêu video “dạy làm giàu”, “dạy tư duy”. Trong đầu tôi có một lớp áo giáp hoài nghi rất dày: “Chắc lại là những lời hô hào cho sướng tai thôi.” Tôi đến, một phần vì tò mò, một phần vì trong lòng vẫn còn một câu hỏi chưa ai trả lời được cho tôi: Tại sao tôi biết nhiều mà vẫn không thay đổi được cuộc đời mình?
Và chính câu hỏi đó, thầy Long đã chạm vào ngay trong buổi đầu tiên. Thầy không dỗ dành, không mị. Thầy nói thẳng vào chỗ đau: chúng ta không nghèo vì thiếu thông tin, chúng ta mắc kẹt vì tư duy sai và vì không dám hành động. Câu nói ấy như một cái tát tỉnh người. Lớp áo giáp hoài nghi của tôi bắt đầu rạn từ giờ phút đó.
Lượng kiến thức khổng lồ — nhưng điều lớn nhất không phải là kiến thức
Bốn ngày, khối lượng kiến thức đổ vào tôi thật sự khổng lồ. Tôi đã ghi kín mấy quyển sổ, gạch chân, đánh dấu, đến mức tay mỏi nhừ mà vẫn sợ mình bỏ sót. Có những buổi tôi ngồi mà tim đập nhanh, vì thầy vừa nói ra đúng điều tôi loay hoay cả chục năm không gọi được tên.
Nhưng nếu ai hỏi tôi học được gì lớn nhất, tôi sẽ không kể ra một công thức. Bởi điều lớn nhất thầy trao không nằm ở kiến thức — nó nằm ở cách nhìn. Thầy không cho tôi con cá, cũng không chỉ cho tôi cái cần câu. Thầy dạy tôi cách nhìn ra cả một đại dương ở nơi trước đây tôi chỉ thấy một vũng nước.
Có mấy điều đã ở lại trong tôi và tôi tin sẽ ở lại rất lâu:
Thứ nhất, tư duy làm chủ thay vì tư duy làm thuê. Không phải chuyện nghỉ việc hay mở công ty. Đó là chuyện dám chịu trách nhiệm 100% cho cuộc đời mình, thôi đổ lỗi cho hoàn cảnh, cho thị trường, cho người khác. Thầy nói một câu tôi nhớ mãi: chừng nào ta còn đổ lỗi, chừng đó ta còn giao quyền quyết định cuộc đời mình cho người khác.
Thứ hai, giá trị đi trước tiền bạc. Tôi từng nghĩ bán hàng là thuyết phục người ta rút ví. Thầy lật ngược lại: bán hàng là trao đi giá trị lớn đến mức người ta biết ơn vì được mua. Khi tôi hiểu điều này, tự nhiên nỗi sợ “làm phiền khách hàng” trong tôi tan biến. Tôi không còn thấy mình đi xin tiền, tôi thấy mình đi trao giải pháp.
Thứ ba, tốc độ và hành động. Thầy không cho phép chúng tôi ngồi yên với kiến thức. Học xong là làm ngay, làm trong phòng học, làm trước khi cái sợ kịp quay lại. Tôi nhận ra bấy lâu nay mình không thất bại vì làm sai, mà thất bại vì chưa bao giờ thật sự bắt đầu.
Người thầy đứng đó bốn ngày, cháy hết mình
Điều làm tôi xúc động không chỉ là bài giảng. Đó là hình ảnh một người thầy đứng suốt nhiều giờ mỗi ngày, giọng khản đi vẫn không chịu nghỉ, ánh mắt vẫn sáng khi nhìn xuống từng học viên. Tôi tự hỏi: điều gì khiến một người đã có tất cả vẫn đứng đó, cho đi đến kiệt sức như vậy?
Rồi tôi hiểu. Đó là một người thật sự tin rằng mình có thể thay đổi cuộc đời người khác — và coi đó là sứ mệnh, không phải là công việc. Thầy không dạy để chúng tôi ngưỡng mộ thầy. Thầy dạy để chúng tôi tin vào chính mình. Có lẽ đó là sự khác biệt giữa một người bán khoá học và một người thầy đúng nghĩa.
Tôi nhớ có khoảnh khắc cả khán phòng lặng đi, rồi vỡ oà. Có người khóc. Tôi — một kẻ đến với đầy hoài nghi — cũng thấy mắt mình cay. Không phải vì bị “dẫn dắt cảm xúc”, mà vì lần đầu tiên sau rất lâu, tôi thấy có người tin vào phiên bản tốt nhất của tôi hơn cả chính tôi.
Điều tôi mang về không nằm trong quyển sổ
Bốn ngày khép lại. Tôi cầm về mấy quyển sổ ghi kín chữ. Nhưng thứ quý nhất tôi mang về lại không nằm trong đó.
Tôi mang về một niềm tin mới: rằng cuộc đời tôi là do tôi thiết kế, chứ không phải do số phận sắp đặt. Tôi mang về một danh sách những việc phải làm ngay, và lần này tôi biết mình sẽ làm thật. Tôi mang về những người anh, người chị, người bạn đồng môn — những người cùng chung một ngọn lửa, để sau này khi tôi mệt, tôi biết mình không đi một mình.
Và tôi mang về một sự biết ơn. Biết ơn không phải là câu nói lịch sự cho phải phép. Biết ơn thật sự là khi ta cầm lấy món quà người khác trao, rồi biến nó thành hành động để không phụ tấm lòng ấy.
Lời hứa thay cho lời cảm ơn
Thưa thầy Phạm Thành Long,
Em biết với thầy, đã có hàng nghìn, hàng vạn học viên đi qua. Em chỉ là một gương mặt nhỏ trong biển người ấy. Nhưng với em, bốn ngày vừa rồi là một cột mốc em sẽ nhớ cả đời.
Em hiểu rằng lời cảm ơn đẹp nhất không phải là những dòng chữ này, mà là em của một năm sau, năm năm sau — một con người đã sống khác đi, làm được những điều hôm nay còn chưa dám mơ. Em xin phép được cảm ơn thầy bằng cách đó: bằng sự thay đổi thật, bằng những giá trị em sẽ trao đi cho người khác, đúng như cách thầy đã trao cho em.
Cảm ơn thầy đã không dạy em cách kiếm tiền, mà dạy em cách trở thành một con người xứng đáng với những điều tốt đẹp. Cảm ơn thầy đã đứng đó, cháy hết mình, để thắp lên trong em một ngọn lửa mà em tin sẽ không bao giờ tắt.
Bốn ngày — với người khác có thể chỉ là một khoá học. Với em, đó là ngày em bắt đầu lại cuộc đời mình.
Em xin ghi lòng tạc dạ.